Czy nagrody motywują dziecko?

Czy nagrody motywują dziecko?

Jaki jest wpływ nagród na motywację dziecka?

Staramy się wzmocnić w małym człowieku dobre działania. Zachęcić go do rozwijania pasji i zdobywania nowych osiągnięć. Często sięgamy więc po dodatkowe bodźce (tzw. motywatory w postaci różnych nagród). Co dzieje się wtedy w umyśle dziecka i jak zewnętrzna motywacja wpłynie na jego zachowanie?

Motywacja wewnętrzna i zewnętrzna. Kary i nagrody u dzieci.
Wpływ nagród na motywację dziecka

Podczas dzisiejszego obiadu Tomuś strasznie marudził, wybrzydzał i nie chciał jeść. Bynajmniej nie była to kwestia menu, ani też zbyt dużej porcji. Już miałam sięgnąć po dodatkową zachętę i obiecać mu czekoladkę lub ulubionego żelka, jako nagrodę za zjedzony posiłek. Na szczęście w porę ugryzłam się w język. Jeżeli chcę, by jedzenie obiadu kojarzyło mu się od teraz z czymś przykrym, wymagającym dodatkowej motywacji zewnętrznej to jestem na dobrej drodze.

Jakie więc błędy popełniamy my rodzice, pragnąc zachęcić swoje dziecko do określonego działania? Jak wpływają nagrody na małego człowieka? Czy aby na pewno dobrze? Warto przyjrzeć się bliżej temu zagadnieniu.

W teorii psychologii i zarządzania zwraca się uwagę na dwa rodzaje motywacji: wewnętrzną i zewnętrzną. Pierwsza z nich, to nic innego, jak nagrody i kary, a druga wynika z wewnętrznej potrzeby każdego człowieka (czerpania satysfakcji z samej czynności). Wydawałoby się, że jeżeli wykorzystamy obie te motywacje, to uzyskamy dwa razy lepsze efekty.

Motywacja wewnętrzna + motywacja zewnętrzna = podwójna motywacja ?

Co stanie się z dziećmi, które lubią coś robić, a my dodatkowo będziemy je zachęcać nagrodami? Czy jeszcze bardziej je to zmotywuje do działania?

Wpływ nagród na motywację dziecka – eksperyment profesora Marka Lepper z Uniwersytetu Stanforda

Jednym z pierwszych naukowców, zajmujących się badaniem motywacji u dzieci, był amerykański profesor psychologii Mark Lepper z Uniwersytetu Stanforda. Wraz ze swoim zespołem przeprowadził on eksperyment na maluchach w wieku przedszkolnym. Po dłuższym czasie obserwacji zakwalifikował do badania dzieci, które bardzo lubiły rysować i spędzały na tej czynności sporo czasu.  Następnie podzielił przedszkolaków na trzy odrębne zespoły, którym rozdano kartki i pisaki.

  1. Pierwszej grupie obiecano  za rysunki nagrody w postaci dyplomu.
  2. Dzieciom z drugiej grupy nic nie obiecano. Na koniec dostały niespodziewany prezent – niespodziankę.
  3. Maluchy z trzeciej grupy otrzymały pisaki i kartki tylko do rysowania, ich działanie nie było w żaden sposób dodatkowo wzmacniane.

Zaskakujące były wyniki tego eksperymentu. Porównano wszystkie zespoły.

Dzieci motywowane zewnętrznie (dodatkowymi nagrodami) z grupy pierwszej straciły zapał do malowania, spędzały odtąd, o ponad połowę mniej czasu na zabawie pisakami, choć wcześniej bardzo lubiły rysować. Na dodatek jakość ich prac też spadła. Dwie pozostałe grupy nie straciły zapału i nadal ta twórcza praca sprawiała im radość.

Okazuje się bowiem, że nagroda warunkowa (jeśli narysujesz, to dostaniesz coś w zamian) skutecznie tłumi wewnętrzną motywację i potrzebę angażowania się w konkretne działanie.

Nagrody mogą pobudzać tylko na krótko, wywołując pożądany efekt, w dłuższym okresie odbierają radość z danej czynności.

Nie wzmacniajmy więc wewnętrznej motywacji dziecka, bo w konsekwencji uzyskamy efekt odwrotny.

Więcej na temat wychowania dziecka we wpisie: Stawianie granic zranionemu dziecku oraz Wychowanie – sukces czy porażka rodziców, a także Samospełniająca się przepowiednia.


Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *